Sveti Kirilo Slovenski

Sveti Kirilo i Metodije bila su braća koja su u devetom veku donela Pravoslavlje slovenskim narodima srednje Evrope. Spremajući se za misiju među Slovenima, sastavili su glagoljicu, da bi na jezik koji se danas zove staroslovenski preveli Sveto Pismo i druge hrišćanske spise. Iz glagoljice se kasnije razvila ćirilica, kojom se danas piše u više slovenskih jezika. Zbog misionarskog rada braća su proslavljena kao ravnoapostolni svetitelji. Mnoge pojedinosti njihovog života zamagljene su legendama koje su o njima nastale.

Konstantin (kasnije Kirilo) i Mihailo (kasnije Metodije) rođeni su u devetom veku u Solunu, u uglednoj porodici. Godine njihovog rođenja nisu pouzdano poznate. Otac im se zvao Lav i bio je vojni zapovednik solunske oblasti, u čiju su nadležnost spadali i Sloveni u Makedoniji. Smatra se da im je majka bila Slovenka. Odrasli su u kraju gde se govorilo i grčki i slovenski, pa su dobro znali oba jezika. Kako je priličilo položaju njihove porodice, dobili su dobro obrazovanje.

Braća su rano ostala bez oca, a o njima se starao Teoktist, moćni vizantijski dostojanstvenik. On je 843. godine pozvao Konstantina u Carigrad da nastavi školovanje, i tu je Konstantin rukopoložen za đakona. Pošto je bio učen u bogoslovlju i dobro znao arapski i jevrejski jezik, prva državna misija vodila ga je kod abasidskog kalifa el Mutavakila, da sa arapskim bogoslovima raspravlja o učenju o Svetoj Trojici.

Mihailo je otišao u manastir na gori Olimp, gde se zamonašio i dobio ime Metodije.

Godine 860. car Mihailo III i carigradski patrijarh Fotije poslali su braću u misiju kod hazarskog kagana, da ga odvrate od primanja judaizma. Misija nije uspela, jer je kagan za svoj narod izabrao judaizam, ali su mnogi primili hrišćanstvo. Po povratku Konstantin je postavljen za profesora filosofije.

Godine 862. knez Rastislav pozvao je braću u Veliku Moravsku da u njegovim zemljama propovedaju hrišćanstvo. Ta misija trajala je do kraja njihovog života, jer su braća bila uverena da hrišćanstvo treba propovedati narodima na njihovom jeziku, kako je bio običaj na Istoku. Radi toga su sastavili glagoljicu, preteču ćirilice, i počeli da prevode Sveto Pismo i hrišćanske knjige na slovenski jezik.

Nemačko sveštenstvo, koje se latinskim bogosluženjem trudilo da sačuva uticaj u Moravskoj, bilo je nezadovoljno radom Konstantina i Metodija i napadalo ih je. Posle oko četiri godine rada, papa Nikola I pozvao ih je u Rim da brane svoj rad, ali je umro pre njihovog dolaska, a nasledio ga je Adrijan II. Uverivši se u pravoslavnost braće, Adrijan je odobrio bogosluženje na slovenskom jeziku i pohvalio njihov rad.

Konstantin se zamonašio u jednom grčkom manastiru u Rimu i dobio ime Kirilo, po kome je danas poznat. U Moravsku se više nije vratio, jer je ubrzo zatim umro, najverovatnije 14. februara 869. godine.